Chó phốc sóc đẻ: chuẩn bị, dấu hiệu đẻ khó và khi nào cần mổ
Chó phốc sóc đẻ khó là nỗi lo lớn nhất của chủ bé cái, và nỗi lo này có cơ sở: phốc sóc nhỏ con, mỗi lứa ít con nên từng con thường to, đầu tròn, trong khi khung chậu bé mẹ hẹp. Hiểu rõ quá trình đẻ bình thường và nhận ra sớm dấu hiệu đẻ khó giúp anh chị gọi bác sĩ kịp lúc, cứu cả mẹ lẫn con. Bài viết dưới đây là kinh nghiệm thực tế của trại Bánh Bò Pomeranian.
Vì sao chó phốc sóc dễ đẻ khó?
- Khung chậu nhỏ: bé mẹ chỉ khoảng 2–3 kg, đường sinh hẹp.
- Ít con nên con to: bầy 1–2 con thường có thai to hơn bầy đông con.
- Đầu thai tròn, to so với thân, dễ bị kẹt ở cửa chậu.
- Bé mẹ quá mập do tẩm bổ sớm hoặc ít vận động, sức rặn yếu.
- Bé mẹ quá nhỏ hoặc phối với đực quá to so với vóc dáng.
Vì vậy, khâu chọn đực giống vừa vóc dáng và giữ cân nặng hợp lý cho bé mẹ từ trước khi phối đã là bước phòng đẻ khó đầu tiên.
Chuẩn bị trước ngày đẻ
Từ khoảng tuần thứ 7–8 của thai kỳ, anh chị chuẩn bị sẵn:
- Ổ đẻ: thùng hoặc chuồng có thành chắn, đủ rộng cho bé nằm duỗi, đặt nơi yên tĩnh, kín gió, ấm áp. Cho bé nằm quen trước vài ngày.
- Đồ lót: nhiều khăn sạch, tấm lót dùng một lần để thay liên tục.
- Giữ ấm cho con: đèn sưởi hoặc túi chườm ấm đặt một góc ổ (không đặt sát con).
- Dụng cụ: nhiệt kế, kéo đã sát khuẩn, chỉ sạch để buộc dây rốn, cân nhỏ, sổ ghi giờ đẻ từng con.
- Số điện thoại bác sĩ thú y nhận cấp cứu ngoài giờ và phương tiện sẵn sàng.
Nếu bé đã chụp X-quang cuối thai kỳ, anh chị sẽ biết trước số con, giúp xác định khi nào bé đã đẻ hết.
Dấu hiệu chó phốc sóc sắp đẻ
- Thân nhiệt giảm: nhiệt độ bình thường của chó khoảng 38–39°C; khi giảm xuống dưới khoảng 37,5°C, bé thường đẻ trong vòng 12–24 giờ.
- Bỏ ăn, đi lại bồn chồn, cào ổ, xé lót.
- Thở hổn hển, run nhẹ, liếm âm hộ nhiều.
- Ra dịch nhầy trong ở âm hộ.
Anh chị nên đo nhiệt độ hậu môn cho bé 2 lần mỗi ngày từ khoảng ngày 58 để không bỏ lỡ mốc giảm nhiệt.
Quá trình đẻ bình thường
Khi bắt đầu rặn, bé co bụng từng đợt. Mỗi chó con được đẩy ra kèm bọc ối; bé mẹ thường tự xé bọc, liếm con và cắn dây rốn. Nếu bé mẹ không làm, anh chị nhẹ nhàng xé bọc ở phần mặt, lau sạch mũi miệng cho con thở, rồi buộc và cắt dây rốn cách bụng khoảng 1–2 cm.
Khoảng cách giữa các con thường từ 30 phút đến 2 giờ. Mỗi con thường ra kèm một nhau thai; anh chị đếm số nhau để chắc không còn sót trong bụng. Ghi lại giờ ra của từng con để theo dõi.
Dấu hiệu chó phốc sóc đẻ khó, cần gọi bác sĩ ngay
- Bé rặn mạnh, liên tục quá 30 phút mà không ra con.
- Đã ra một con nhưng quá 2 giờ không ra con tiếp, trong khi biết còn con trong bụng.
- Thấy chó con hoặc bọc ối ló ra ở âm hộ mà không ra hết được.
- Ra dịch xanh đậm, đen hoặc máu nhiều trước khi con đầu tiên ra.
- Thân nhiệt đã giảm quá 24 giờ mà bé chưa chuyển dạ.
- Quá ngày dự sinh nhiều ngày mà chưa có dấu hiệu đẻ.
- Bé mẹ kiệt sức, lả đi, run rẩy, rặn yếu dần hoặc ngừng rặn.
Gặp bất kỳ dấu hiệu nào ở trên, đừng chờ thêm. Với giống nhỏ như phốc sóc, vài giờ chậm trễ có thể làm mất con hoặc nguy hiểm tới tính mạng bé mẹ.
Không tự ý tiêm thuốc kích đẻ
Nhiều người tự mua thuốc kích đẻ (oxytocin) tiêm cho chó khi thấy đẻ lâu. Đây là việc rất nguy hiểm: nếu thai đang bị kẹt hoặc quá to, thuốc làm tử cung co bóp mạnh hơn, có thể gây vỡ tử cung, chết thai. Thuốc chỉ được dùng khi bác sĩ thú y đã khám và xác định đường sinh thông thoáng.
Khi nào cần mổ lấy thai?
Bác sĩ thú y sẽ cân nhắc mổ lấy thai khi: thai quá to so với khung chậu, thai nằm sai tư thế không xoay được, tử cung co bóp yếu dù đã hỗ trợ, bé mẹ kiệt sức, hoặc có dấu hiệu thai suy. Với những bé từng mổ ở lứa trước, hoặc X-quang cho thấy chỉ có 1 con rất to, bác sĩ có thể khuyên mổ chủ động để an toàn.
Mổ lấy thai ở cơ sở có kinh nghiệm với giống nhỏ thường an toàn. Điều quan trọng là quyết định kịp thời, không để bé rặn quá lâu rồi mới đi mổ.
Chăm sóc mẹ và con sau khi đẻ
- Cho chó con bú sữa đầu càng sớm càng tốt, kiểm tra con nào cũng bú được.
- Giữ ổ ấm, khô, thay lót thường xuyên; cân chó con mỗi ngày để biết con có lên cân không.
- Bé mẹ ra dịch đỏ nâu vài tuần sau đẻ là bình thường; dịch hôi, xanh hoặc sốt thì cần đi khám.
- Cho bé mẹ ăn uống đầy đủ, nước sạch luôn sẵn sàng.
Cảnh giác sốt sữa sau đẻ
Trong vài tuần đầu cho con bú, bé mẹ có thể bị sốt sữa (hạ canxi máu): bồn chồn, thở gấp, run, đi loạng choạng, co giật. Đây là tình trạng cấp cứu, phải đưa bé tới bác sĩ thú y ngay, không chờ theo dõi thêm.
Câu hỏi thường gặp
Chó phốc sóc đẻ bao lâu thì xong?
Tuỳ số con, thường vài giờ. Mỗi con cách nhau khoảng 30 phút đến 2 giờ. Đẻ kéo dài bất thường hoặc có dấu hiệu đẻ khó ở trên thì cần gọi bác sĩ.
Chó phốc sóc có tự đẻ được không?
Nhiều bé vẫn tự đẻ bình thường. Tuy nhiên tỉ lệ đẻ khó ở phốc sóc cao hơn chó lớn, nên luôn cần người ở bên theo dõi và có sẵn bác sĩ thú y.
Lứa trước mổ thì lứa sau có phải mổ không?
Không bắt buộc, nhưng cần bác sĩ đánh giá trước ngày đẻ. Nhiều trường hợp bác sĩ khuyên mổ chủ động để an toàn cho bé mẹ.
Trại đồng hành tới khi bé đẻ
Các bé phối tại trại được tư vấn trong suốt thai kỳ. Xem lại cách chăm sóc chó phốc sóc mang thai hoặc chó phốc sóc mang thai bao lâu. Tìm hiểu dịch vụ phối giống chó phốc sóc và các đực giống đang nhận phối của Bánh Bò Pomeranian.
Lưu ý: bài viết chia sẻ kinh nghiệm chung của trại, không thay thế việc khám trực tiếp. Khi bé có dấu hiệu bất thường, hãy đưa bé tới bác sĩ thú y gần nhất.
Cần trại tư vấn cho bé nhà mình? Nhắn Zalo 0988 883 791 hoặc 0368 507 934, gửi ảnh bé cái và ngày bắt đầu ra máu để được hỗ trợ.
